|
سرماخوردگی، مرض معمولی و بسیار متداولی است که احتمال ابتلا بدان در همه فصلهای سال هست. شایعترین راه انتقال این بیماری، دست دادن است و ویروس مرض مستقیما به وسیله آب دهان و دماغ بیمار هنگام عطسه و سرفه سرایت میکند. خطر بیماری یادشده بیشتر از این جهت است که فرد مبتلا، مرضش را دستکم میگیرد و در مراقبت و درمان کوتاهی میکند در حالی که سهلانگاری وی پیامدهای وخیمی دارد.
چنانچه سرماخوردگی به درازا انجامد، امکان دارد با افزوده شدن باکتریها، شخص به گلودرد یا سینوزیت باکتریایی دچار شود. افزون بر این، به علت تضعیف دستگاه ایمنی بدن، تن انسان مستعد ابتلا به دیگر بیماریها میگردد. از نشانههای بیماری مزبور، کسالت، فرسودگی، بیاشتهایی، لرز، تهوع، برآمدگی و التهاب گلو، سردرد (در قسمت ابروها و پیشانی)، دردهای عضلانی پشت سر و گردن، درد کمر، مفاصل و احساس سنگینی در ناحیه چشمهاست و گاه موجب بروز تب تا 40 درجه میگردد.گفتنی است که در واقع با بیمار شدن یک شخص بزرگسال، تمام اموری که به وسیله او چه در خانه و چه در اجتماع انجام میپذیرفته است، مسکوت مانده و یا با همان کیفیت قبلی صورت نمیگیرد. بیمار شدن کودک هم چندین بزرگسال را درگیر میکند. به این ترتیب، نهایتا شرایط زندگی از وضع عادی خود خارج میشود؛ بنابراین به منظور رهایی هر چه سریعتر از بستر هر بیماری، در کنار درمان پزشکی با استفاده از داروهای شیمیایی و دستورات حاشیهای، راههای دیگری نیز هست که کاربردشان نه تنها بیضرر است بلکه در تسریع بهبودی نیز بسیار سودمند میباشد.در اینجا نخست به چند شیوهنامه رایج و توصیه شده توسط پزشکان برای سرماخوردگی پرداخته و آنگاه روشهای کاربرد چند گیاه دارویی و پارهای از سبزیها را با این نیت معرفی میکنیم:
ـ استراحت کردن و آشامیدن فراوان مایعات مخصوصا به صورت گرم، مانند چای و شیر، سبب میگردد که بیماری سرماخوردگی هر چه زودتر بهبود یابد.
ـ شستشوی پیاپی مجاری بینی و انتهای حلق با سرم نمکی و یا گرم محلول آب و نمک در طول مدت روز، در زمره دستورات دیگری است که پیوسته از سوی پزشکان یادآوری میشود. نمک، خاصیت ضد عفونیکنندگی داشته و از گسترش عفونتهای دارای ریشه باکتریایی جلوگیری میکند.
ـ مهار دمای بدن هر چند ساعت یک بار، در حین این مرض به ویژه مراحل آغازین آن ضرورت دارد. همان گونه که آگاهید، درجه حرارت طبیعی بدن انسان 37 درجه سانتیگراد است؛ در نتیجه دمای بدن، هر چه از این مقدار فزونتر گردد، تب شمرده میشود. همین که میزان اضافی از دمای بدن را بر روی درجه ملاحظه کردید، سعی کنید آن را پایین آورده و در واقع به حال طبیعی درآورید و از دست زدن به کارهایی که این دما را میافزاید، خودداری ورزید. مثلاً پوشیدن پوشاک گرم توسط بیمار، انداختن چند لحاف و پتو بر روی وی و استراحت در نزدیکی منبع گرمازایی متمرکز چون شومینه و بخاری همگی از جمله عوامل فزاینده دمای بدن هستند و هنگامی که دمای بدن به 40 درجه و یا بیشتر برسد، در افراد مخصوصا کودکان بس خطرناک بوده و امکان دارد تشنجآفرین شود. از همینرو، در صورت بروز تب زیاد، همزمان با مراجعه به پزشک و انجام توصیههایش، جامه اضافی مریض را از تن در آورده و سعی کنید درجه حرارت بدن وی را به شیوههای میسر، مانند خیس کردن حوله و یا اسفنج در آب خنک و یا محلول آب و الکل و تماس با بخشهایی از بدن مریض همانند پیشانی و یا شستشوی پای بیمار در یکی از مایعات مزبور، بکاهید. در تحت پارهای شرایط، حتی نیاز به لخت کردن بیمار خاصه بچهها (البته در هوای مناسب اتاق از نظر دما) وجود دارد. وانگهی، آشامیدن مایعات گوناگون مشتمل بر آب، آب میوه، چای و دفع پی در پی ادرار در کاستن از دمای بدن وی اثر دارد.
ـ چون منابع گرمازا مخصوصا از نوع متمرکز از قبیل شومینه و بخاری، هوا را خشک میکنند، همیشه رطوبت ضروری در محیط را با نهادن کاسه و یا کتری پر آب بر روی اجاق گاز و یا بخاری و در صورت وجود بیمار در خانه با افزودن اندکی محلول اکالیپتوس در آن تأمین کرده و یا اگر دستگاه بخور دارید، از آن برای مرطوب ساختن هوای فضای خانه مخصوصا اتاق بیمار استفاده کنید. اما برای اینکه بخارات و هوای گرم، فزونتر و مستقیما از مجاری تنفسی وارد بدن بیمار شود، بهتر این است که با انداختن حولهای بر روی سرش و نیز ظرف جوشان محتوی آب و یا آمیختهای از مواد گوناگون در آب و تنفس عمیق تا هر چند دقیقه که میتواند، این بخارات را به دستگاه تنفسی خویش وارد کند.
بیتردید پارهای گیاهان نیز هستند که دارای خواص دارویی بوده و خوردن و همین طور بخور دادن آنها برای بهبودی امراض مختلف، اثر چشمگیری دارند. در زیر چند گونه از این گیاهان و دستور استفادهشان را یادآور میشویم:
1ـ بخور مخلوط قدری کاه و تخم گشنیز در آب، برای سرماخوردگی و ناراحتیهای سینوسی و خروج ترشحات حاصل از آن خیلی سودمند است. برای این منظور دود ناشی از تخم گشنیز، به روش درست کردن اسپند را هم توصیه میکنند.
2ـ آویشن و گل بنفشه را به طور مساوی در هم آمیخته و با مقدار مناسبی آب بجوشانید. بخارات ناشی از مواد در حال جوش مزبور را بخور داده و باقیمانده را بعد از صاف کردن بنوشید.
3ـ قدری ریحان و پونه خشک را به میزان یکسان مخلوط کرده، داخل کاسهای پر از آب ریخته و در حالت جوشان بر روی اجاق گاز، بخور دهید. (بهتر است از ریحان بنفش استفاده کنید).
4ـ بخور بخارات حاصل از جوشیدن مخلوط مساوی پرِ سیاوشیان، آویشن و ریحان در آب هم برای رفع سرماخوردگی بسیار مفید است. البته جوشانده این مخلوط را نیز به شکل خوراکی میتوان مصرف کرد.
یادآوری: بخور تمام آمیزههای مذکور را به شکل یادشده با حوله انجام داده و بعد از پایان بخور تا خشک شدن کامل رطوبت و عرق موجود در سر و صورتتان و نیز از کف رفتن دمای ناشی از بخارات، حوله را از سر و صورتتان کنار نزنید تا بدن، دمای حاصل از آن را اندک اندک از دست ندهد.
نکته: برای دم کشیدن هر چه بیشتر و تندتر مواد فوق، بهتر است آنها را داخل ظرف در داری مثل قوری بریزید و بعد از حرارت دادن به مدت 7 تا 8 دقیقه مطابق دستور بخور داده و یا از بقیه جوشانده آنها به صورت خوراکی استفاده کنید.
5 ـ به منظور کاستن از سرفه و گلودرد و نیز در بعضی مواقع جهت پیشگیری از گسترش سرماخوردگی با منشأ سرما، روزانه چند دفعه محلول یک لیوان آب جوشیده داغ و یک قاشق غذاخوری سرپُر عسل و چند قطره لیموترش را با هم در آمیخته و بنوشید.
6ـ برای از بین رفتن خارش گلو، مکیدن چند دانه میخک بسیار سودمند است.
7ـ بخور آب و روغن میوه کاج هم در زمره بخورهای خیلی مفید برای سرماخوردگی است.
8ـ سیر، گذشته از خواص متعدد دارویی، به جهت دارا بودن آلیسین در آن، از خاصیت ضد ویروسی هم برخوردار است. از همینروی، پیوسته توصیه میشود در وعدههای غذایی خویش چه در هنگام تندرستی و چه به ویژه در موقع سرماخوردگی از سیر استفاده کنید اما اشکال در اینجاست که بوی ناخوشایند حاصل از آن باعث شده است بسیاری از مردم در غذاهای روزانه خود از خوردن سیر، روی بگردانند. بیشک امروزه قرصهایی هم تحت عنوان قرصهای سیر با حفظ خواص دارویی آن تولید شده که خوردنشان بهتر از نخوردن سیر است.
نکته: گفته میشود که خوردن یک قاشق غذاخوری عسل و یا یک عدد سیب خوراکی بعد از صرف خوراک حاوی سیر، از بوی بد آن میکاهد.
9ـ شما میتوانید یک حبه سیر را در آب به صورت نیمپز در آورده و پس از رنده یا له کردن آن در لیوانی شیر، به صورت خوراکی مصرف کرده و یا گلوی خویش را با آن شستشو دهید. مصرف سیر برای عفونتهای ریهای با منشأ سرماخوردگی هم مؤثر است.
10ـ شلغم هم در ردیف سبزیهایی است که خوردنش پیوسته در روزهای سرماخوردگی توصیه میشود. متداولترین شیوه مصرف شلغم، به صورت پخته با نمک یا شکر و یا استفاده از آن در آش و یا سوپهای ساده خاص سرماخوردگی است اما بسیاری از افراد مخصوصا بچهها به علت دوست نداشتن طعم پخته این ریشه غدهای، از مصرف آن صرف نظر میکنند، در حالی که به دو شیوه دیگر هم میشود از خواص شلغم بهره برد:
الف ـ شلغم را پوست کنده و به صورت خام بر روی سالاد فصل رنده کرده و میل کنید.
ب ـ بعد از شستن شلغم، بدون پوست کندن، بخش فوقانیاش را با چاقو به شکل افقی برش بزنید، کمی از داخل آن را توسط قاشق مرباخوری گود کرده و فضای خالی را با یک قاشق مرباخوری شکر پر کنید. آنگاه قسمت بریده شده را مانند در بر روی شلغم حاوی شکر قرار دهید.
این کار را با چند شلغم انجام دهید. سپس درون کاسهای کنار هم چیده و یک شب تا صبح در یخچال بگذارید. بعد از طی این مدت موقعی که درِ هر کدام از شلغمها را باز کنید، با کاسهای پر از محلول آب شلغم و شکر روبهرو میشوید. این عمل را تا دو بار برای هر شلغم هم میتوانید انجام دهید. شربت حاصل را درون لیوانی ریخته و میل کنید. این شربت برای بچههایی که خوردن شلغم خام برایشان امکانناپذیر بوده و از طعم شلغم پخته هم خوششان نمیآید، بسیار مناسب است. میتوانید مانند دارو، روزی چند مرتبه از این شربت به آنان بخورانید.
منبع :پيام زن.
|
