بررسی رابطه بین سوء مصرف و وابستگی به مواد مخدر با اختلال های روانی اعضای خانواده، ۱۳۸۰

صولتی دهکردی سیدکمال*,عابدین زاده محمدرضا,نیک فرجام مسعود,دریس فاطمه

زمینه و هدف: یکی از آثار شوم مصرف مواد مخدر به هم ریختن بهداشت روانی جامعه و در محدوده کوچکتر آن سیستم خانواده است. هدف اصلی این پژوهش بررسی مصرف مواد (سوء مصرف یا وابستگی) توسط یک یا بیش از یک عضو خانواده و تاثیر روانی آن روی سایر اعضا خانواده است.
روش مطالعه: نوع پژوهش توصیفی – تحلیلی و تعداد نمونه ها ۷۲۴ نفر از بیماران ارجاعی و مراجعه کننده به مراکز مشاوره و روانشناسی کلینیک ویژه آیت اله کاشانی شهرکرد بود که طی مدت یک سال به صورت تصادفی انتخاب شدند. این افراد پس از آنکه از طرف سایر متخصصین جهت مشاوره به مرکز ارجاع داده می شدند، بوسیله چک لیست علائم اختلالات روانی و همچنین چک لیست سوء مصرف یا وابستگی به مواد مورد ارزیابی قرار می گرفتند.
نتایج: از تعداد کل نمونه ها ۵۱۴ نفر (۷۱ %) زن و ۲۱۰ نفر (۲۹ %) مرد و محدوده سنی نمونه ها ۶۱-۶ سال با میانگین سنی ۲۴ سال بود. از تعداد کل مراجعین ۳۵۸ نفر (۴۹٫۴%) اذعان کردند که حداقل یکی از اعضای خانواده دارای سوء مصرف یا وابسته به مواد است که این مساله در بروز یا عود علائم بیماری آنها نقش اساسی داشته است. از این گروه تعداد ۲۳۸ نفر (۶۶٫۵%) زنان و تعداد ۱۲۰ نفر (۳۲٫۲%) مردان وجود سوء مصرف یا وابستگی به مواد را در همسر و فرزند خود گزارش و ۳۳٫۵% زنان و ۲۷٫۷% مردان چنین مساله ای را در خانواده بیمار گزارش کردند. همچنین ارتباط معنی داری (۰٫۰۵>p) بین سو مصرف و وابستگی به مواد در همسر و فرزند و خانواده بیمار با متغیرهای جنس، وضعیت تاهل و شغل بدست آمد.
نتیجه گیری: نتیجه می گیریم که بین اختلالات روانی مراجعین به مرکز مشاوره و سوء مصرف و وابستگی به مواد اعضای خانواده آنها ارتباط وجود دارد که در این میان افسردگی نقش بیشتری دارد به عبارت دیگر در خانواده هایی که برخی اعضا دارای سوء مصرف یا وابستگی به مواد هستند احتمال ابتلای سایر اعضای خانواده به افسردگی نسبت به سایر اختلالات بیشتر است.

کلید واژه: اختلال روانی، سوء مصرف مواد، خانواده، وابستگی به مواد

ديدگاه ها در اين مطلب .